Een passe-partout verandert elke foto in een klein moment van magie. Het creëert afstand, legt accenten en laat jouw motief precies zo tot zijn recht komen als het verdient – helder, harmonieus en beschermd. In onze bijdrage laten we jou zien waarom de „lijst in de lijst“ zoveel meer is dan een stuk karton, hoe jij de perfecte breedte en kleur vindt en welke invloed een passe-partout op jouw foto kan hebben.
Wat is een passe-partout?
De passe-partout is een karton met een uitsnede, dat extra in een fotolijst kan worden geplaatst. Het wordt als een tweede lijst tussen afbeelding en glas geplaatst.
Het woord ‘passe-partout’ is samengesteld uit de Franse woorden ‘passer’ (doorgeven/voorbijgaan) en ‘partout’ (overal). Dankzij een passe-partout kan een afbeelding in verschillend grote lijsten worden gepresenteerd of kan het verschil tussen een afbeelding en de gewenste lijst elegant worden overbrugd.
De passe-partout vindt zijn oorsprong in de 15e eeuw in Italië. Daar werd het gebruikt ter bescherming van afbeeldingen tijdens transport of opslag. De afbeeldingen werden in een ‘passe-partout presentatiemap’ gelegd. Hieruit ontstond tegen het einde van de 18e eeuw de Franse passe-partout, een handgedecoreerde kartonnen lijst voor een kunstwerk op papier. Sinds de periode na de Tweede Wereldoorlog tot heden zijn eenvoudige passe-partouts populair.
Wat kenmerkt onze passe-partouts?
Zodat jouw afbeelding op lange termijn beschermd is en mooi tot zijn recht komt, zetten wij in op hoogwaardige materialen en een zorgvuldige verwerking:
Wat onze passe-partouts kenmerkt
- 100 % alfacellulose: vezelmateriaal van plantaardige grondstoffen – hout-, zuur- en ligninevrij.
- 1,4 mm dik karton: verouderingsbestendig volgens DIN ISO 9706.
- Hooggepigmenteerde oppervlaktekleuren: behouden zelfs onder sterke UV-belasting hun kleurintensiteit op lange termijn.
- 45°-schuine snede met witte rand: voorkomt schaduwwerping en geeft de afbeelding diepte.
Wanneer en waarom is een passe-partout zinvol voor jouw afbeelding?
Passe-partouts worden gebruikt voor tekeningen en grafieken, foto’s maar ook voor documenten zoals oorkondes. In de breedste zin voor alles wat op papier is.
Een taak van de passe-partout is de bescherming van jouw afbeelding. Door het plaatsen van de passe-partout ontstaat er een kleine afstand tussen het glas en het motief respectievelijk de afbeelding. Hierdoor raakt het glas het kunstwerk niet aan en kunnen de kleuren niet aan het glas blijven plakken of van het glas worden afgeschuurd. Bovendien kan er door temperatuurschommelingen condens op het glas ontstaan. De afstand van de afbeelding tot het glas voorkomt dat de afbeelding daardoor beschadigd raakt.
Een andere taak van de passe-partout is het verbeteren van de optische en esthetische werking van jouw object. Door de passe-partout ontstaat er harmonie tussen het motief, de fotolijst en de omgeving. Daarom zijn de juiste kleurkeuze en de breedte van de passe-partout erg belangrijk.
Het doel is dat de passe-partout niet afleidt van het motief, maar het beter tot zijn recht laat komen.
Door het gebruik van een passe-partout ben je ook flexibeler bij de keuze van de lijstgrootte. Een klein motief gaat dan ook in een aanzienlijk grotere lijst niet verloren. Bovendien kun je een afbeeldingsformaat, dat geen standaardformaat is, dankzij een passe-partout met een individuele afbeeldingsuitsnede maar gestandaardiseerde buitenmaten in een fotolijst met standaardformaat presenteren en bespaar je jezelf zo de kosten van een op maat gemaakte fotolijst.
Hoe breed moet een passe-partout zijn?
De optische werking van jouw afbeelding hangt sterk samen met de breedte van jouw passe-partout.
Basisregels voor de breedte
- Een passe-partout mag niet smaller zijn dan 3 cm.
- Als harmonieus geldt een breedte van circa 10 % van de langere lijstzijde.
Maar uitzonderingen bevestigen de regel: Zo komen kleine motieven bijzonder goed tot hun recht in royale, brede passe-partouts. Hoe kleiner jouw afbeelding is, des te breder mag de passe-partout in verhouding zijn. Als de lijsrand erg smal of opvallend is, is een brede passe-partout eveneens geschikter. Heb je een grootformaat afbeelding, dan is een passe-partout, afhankelijk van jouw smaak, zelfs helemaal niet nodig.
Opvullend passe-partout vs. vrijstaand beeld – wat betekent dat?
Er zijn twee fundamentele manieren om een afbeelding met de passe-partout te combineren. Welke past, hangt vooral af van de afbeeldingsgrootte en van de vraag of details tot aan de rand zichtbaar moeten blijven.
| Opvullend passe-partout | Vrijstaand beeld | |
|---|---|---|
| Principe | Vloeiende overgang – de randen van de afbeelding worden aan elke zijde circa 3 mm overlapt. | Niets wordt bedekt; de afbeelding wordt op een qua kleur afgestemde kartonnen achtergrond aangebracht. |
| Binnenuitsnede | Iets kleiner dan de afbeelding (bijv. 19,4x29,4 cm bij een afbeelding van 20x30 cm), zodat de afbeelding er niet door valt. | Groter dan de afbeelding – hoeveel groter hangt af van het motief. |
| Ideaal voor | Aquarellen, tekeningen en foto's | Etsen, houtsneden, zeefdrukken en lithografieën – en heel kleine afbeeldingen |
De kleurkeuze: Zwart, wit of gekleurd?
In onze winkel kun je kiezen uit 30 verschillende kleuren voor jouw passe-partout. Waarop je moet letten bij de kleurkeuze, vertellen we je in de volgende paragrafen:
Terwijl een eerder lichte afbeelding ook een lichte passe-partout nodig heeft, kan bij donkere afbeeldingen ook gekozen worden voor donkere of zelfs zwarte passe-partouts. Hetzelfde geldt voor de afstemming met de fotolijst – lichte lijsten harmoniëren beter met lichte passe-partouts, donkere lijsten met donkere passe-partouts.
Witte passe-partouts passen bijna bij elke afbeelding in lichte tinten. Wit creëert echter tegelijkertijd ook een hard contrast met de afbeelding, vooral wanneer daarin donkere kleuren te vinden zijn. In dit geval kan wit ook erg fel overkomen.
Voor een optimaal resultaat bij het inlijsten van afbeeldingen is het aan te raden om de passe-partout te kiezen in een iets donkerdere of gelere nuance dan het papier van de afbeelding. Deze truc zorgt ervoor dat de afbeelding in zijn geheel lichter, frisser en nieuwer oogt. Bij een afbeelding op wit papier zijn bijvoorbeeld onze passe-partouts in de kleurtinten Montblanc 18, Everest 18 en Ivory 10 geschikt.
Wil je daarentegen een gekleurde passe-partout, dan oriënteer je je op de kleuren die in de afbeelding aanwezig zijn. Maar let op: Gebruik hierbij nooit de hoofdkleuren van de afbeelding of hun complementaire kleuren, want dan zou de passe-partout de afbeelding overheersen in plaats van benadrukken. Harmonische resultaten behaal je als je jouw passe-partout afstemt op de achtergrondkleuren. Hierbij kan de passe-partout overeenkomen met een van deze kleuren, maar ook lichtere of donkerdere tinten van een secundaire kleur kunnen de werking van de afbeelding benadrukken.
Natuurlijk moet de gekozen kleur ook passen bij de muurkleur respectievelijk bij jouw interieur.
Bij zwart-witfotografie kun je met een zwarte passe-partout een bijzonder stijlvol en elegant totaalresultaat bereiken.
Kunnen meerdere passe-partouts over elkaar geplaatst worden?
Voor zover de inlegdiepte van jouw fotolijst het toelaat, kun je jouw afbeelding ook omranden met twee passe-partouts in verschillende kleuren. Hierbij moet de afbeeldingsuitsnede van het onderste passe-partout kleiner zijn dan die van het bovenste. Door de over elkaar liggende passe-partouts ontstaat er een prachtig diepte-effect en wordt een meerkleurige omlijsting van jouw afbeelding mogelijk gemaakt.
Bij vragen over het thema passe-partout kun je ook altijd contact opnemen met onze klantenservice – wij vervullen vrijwel elke wens.
